Objawy alergii mogą przybierać bardzo różną postać, począwszy od łagodnych symptomów, takich jak katar, łzawienie oczu czy pokrzywka skórna, aż po stan bezpośredniego zagrożenia życia, czyli wstrząs anafilaktyczny. Do wywołania tak gwałtownej reakcji organizmu wystarczą często śladowe ilości substancji uczulającej, które unoszą się w powietrzu lub znajdują się na powierzchni przedmiotów. Dzięki unikalnej budowie układu węchowego psy są w stanie zidentyfikować te mikroskopijne cząsteczki na długo przed tym, zanim człowiek wejdzie z nimi w bezpośredni kontakt. Odpowiednio przygotowany pies asystujący skanuje węchem pożywienie, odzież, pomieszczenia oraz codzienne przedmioty, a w razie wykrycia zagrożenia natychmiast wysyła przewodnikowi wyuczony sygnał ostrzegawczy. Co więcej, czworonogi te uczy się także procedur ratunkowych, w tym wzywania pomocy w sytuacji wystąpienia nagłego ataku u opiekuna.